Dərmanların saxlandığı yer də gündəlik qayğının bir hissəsidir. Düzgün şərait və təhlükəsiz yerləşdirmə həm preparatı, həm də ailə üzvlərini qorumağa kömək edir.
EVDƏ SAĞLAMLIQ
Dərmanlarınız üçün təhlükəsiz yer
Saxlanma qaydasını oxuyun. Qablaşdırmanı qoruyun. Uşaqların əli çatmasın.
Əsas qayda qablaşdırmada yazılıb
Hər preparatın etiketində və içlik vərəqəsində göstərilən saxlanma şərtinə əməl edin. Bəzi dərmanlar soyuducu tələb edir, digərləri isə sərin və quru yerdə saxlanılır. Hamısını avtomatik olaraq soyuducuya qoymayın; aydın deyilsə, əczaçıdan soruşun. [2]
Hamam və avtomobil uyğun yer deyil
İstilik, rütubət və işıq dərmana təsir edə bilər. Hamamdakı şkafdan, soba və su mənbəyinə yaxın yerlərdən çəkinin. Dərmanları avtomobildə saxlamayın. Orijinal qablaşdırmanı qoruyun. [1]
Yararlılıq tarixini izləyin
Yararlılıq müddəti göstərilən saxlanma şəraitinə əsaslanır. Tarix keçməsə də, yanlış şərait preparatın keyfiyyətinə təsir edə bilər. Vaxtı keçmiş dərmanı qəbul etməyin. Saxlanma şəraitinə şübhə edirsinizsə, istifadə etməzdən əvvəl əczaçı ilə məsləhətləşin. [3]
Qutu açıldıqdan sonra müddət dəyişə bilər
Qablaşdırmada çap olunan son tarix həmişə açılmış preparatın istifadə müddəti ilə eyni olmur. Bəzi dərmanlar açıldıqdan sonra daha qısa müddətdə istifadə edilməlidir. İçlik vərəqəsində belə göstəriş varsa, açılma tarixini qeyd edin və həmin müddətə əməl edin. Bütün damcı, şərbət və kremlər üçün eyni müddət qəbul etməyin. [6]
Görünüş dəyişibsə, tarixə arxayın olmayın
Rəngi, qoxusu və ya quruluşu dəyişmiş, bir-birinə yapışmış, çatlamış tabletləri qəbul etməyin. Yararlılıq tarixi keçməsə də, bu dəyişikliklər preparatın saxlanma şəraitinin yoxlanmasını tələb edir. Qablaşdırmanı əczaçıya göstərib növbəti addımı dəqiqləşdirin. [1]
Uşağın görmədiyi və çata bilmədiyi yerdə
Dərmanları kilidli şkafda saxlayın və hər istifadədən sonra yerinə qaytarın. Təkcə qoruyucu qapağa güvənməyin. Qonaqların çanta və ciblərindəki dərmanlar da əlçatan qalmamalıdır. Uşağın təsadüfən dərman qəbul etdiyindən şübhələnirsinizsə, dərhal təcili tibbi yardım istəyin. [4]
Lazımsız preparatları ayırın
İstifadə olunmayan və vaxtı keçmiş dərmanları ayrıca, təhlükəsiz yerdə saxlayın və utilizasiya üsulunu yerli əczaçı ilə dəqiqləşdirin. Aptekin dərmanları geri qəbul etdiyini əvvəlcədən fərz etməyin. [5]
Ailə daxilində dərmanları qarışdırmayın
Bir ailə üzvünə təyin olunan dərmanı digərinə verməyin. Şikayətlər oxşar görünsə də, həmin preparat başqası üçün uyğun olmaya bilər. [7] Evdə bir neçə nəfərin dərmanı saxlanılırsa, hər kəsin qablaşdırmasını aydın ayırmaq, etiketləri görünən saxlamaq və təlimatı qutudan çıxarmamaq praktik təşkilati yanaşmadır.
Ev aptekinə baxış üçün sadə ardıcıllıq
Əvvəl saxlanma yerini qiymətləndirin, sonra hər qutunun etiketini, tarixini və bütövlüyünü yoxlayın. İstifadədə olan preparatlarla bağlı sualları bir siyahıya yazın; istifadədən çıxarılanları təhlükəsiz şəkildə ayırın. Yoxlamanı uşaqların yanında açıq qutular qoymadan tamamlayın. Məqsəd evdə çox dərman toplamaq deyil, olan vasitələrin hansı qaydada saxlandığını və kimə aid olduğunu aydın bilməkdir.
Bu yazı ümumi maarifləndirmə üçündür və fərdi tibbi məsləhəti əvəz etmir. Dərman və cihazla bağlı şəxsi suallarınızı həkim və ya əczaçı ilə müzakirə edin.
Mənbələr
- MedlinePlus — Storing your medicines
- FDA — 5 Medication Safety Tips for Older Adults
- FDA — Expiration Dates — Questions and Answers
- MedlinePlus — Medicine safety and children
- FDA — Where and How to Dispose of Unused Medicines
- Care Quality Commission — Disposing of medicines — expiry after opening
- Guy’s and St Thomas’ NHS Foundation Trust — Medicines and how to manage them