Metabolik xəstəliklər, xüsusilə tip
2 diabet və piylənmə, dünya üzrə milyonlarla insanı təsir altına alır və səhiyyə
sistemləri üçün ciddi çağırışlar yaratmaqda davam edir. Mövcud müalicə
üsullarına baxmayaraq, daha effektiv, kompleks və uzunmüddətli metabolik nəzarəti
təmin edən terapiyalara ehtiyac hələ də yüksəkdir.
Mazdutide metabolik xəstəliklərin
müalicəsinə elmi yanaşmada yeni mərhələni təmsil edir. Bu preparat dünyada təsdiqlənmiş
ilk ikili GCG/GLP-1 reseptor agonistidir və onun klinik nəticələri qlobal elmi
ictimaiyyətin böyük marağına səbəb olub.
GCG/GLP-1 nədir və necə işləyir?
Ənənəvi GLP-1 əsaslı
terapiyalar əsasən qanda qlükoza səviyyəsinin tənzimlənməsinə yönəlir.
Mazdutide isə eyni zamanda iki bir-birini tamamlayan metabolik yolu aktivləşdirmək
üçün hazırlanıb:
- GLP-1 (Glucagon-Like Peptide-1)
Bağırsaqlardan ifraz olunan hormon olub insulin sekresiyasını artırır, qanda qlükoza səviyyəsini azaldır, iştahanı tənzimləyir və çəki azalmasını dəstəkləyir. - GCG (qlükaqon)
Əsasən qaraciyərdə təsir göstərən hormon olub enerji sərfini artırır və yağ metabolizmasını stimullaşdırır.
GCG və GLP-1 reseptorlarının eyni zamanda
aktivləşdirilməsi sayəsində mazdutide daha effektiv qlükoza nəzarətini və əhəmiyyətli
çəki azalmasını təmin edir, eyni zamanda ümumi metabolik sağlamlıqda
genişmiqyaslı yaxşılaşmanı dəstəkləyir.
Faz 3 Klinik Sübutlar
Mazdutide tip 2 diabetli yetkin pasiyentlərdə
aparılmış iki böyük Faz 3 klinik tədqiqatda — DREAMS-1 və DREAMS-2 — qiymətləndirilib.
Bu tədqiqatlarda preparat həm monoterapiya, həm də kombinə müalicə formasında
araşdırılıb.
Hər iki tədqiqatda
mazdutide plasebo və ya dulaglutide 1,5 mq ilə müqayisədə:
- HbA1c səviyyəsinin statistik əhəmiyyətli
azalmasını,
- Bədən çəkisinin klinik baxımdan əhəmiyyətli
azalmasını nümayiş etdirib.
Qlükoza nəzarəti və çəki
azalmasına əlavə olaraq, aşağıdakı kardiometabolik göstəricilər üzrə də müsbət
dəyişikliklər müşahidə olunub:
- Acqarına plazma qlükozası,
- Qan təzyiqi,
- Lipid profilləri,
- Bel çevrəsi,
- Qaraciyər fermentlərinin səviyyəsi.
Bu nəticələr göstərir ki, mazdutide yalnız
qlükoza azaldılması ilə məhdudlaşmır, eyni zamanda ümumi metabolik riskin
azalmasına töhfə verir.
Təhlükəsizlik Profili
Mazdutide Faz 3 klinik tədqiqatlarda əlverişli
təhlükəsizlik profili nümayiş etdirib. Ən çox qeydə alınan yan təsirlər əsasən
dozanın artırılması mərhələsində ortaya çıxan yüngül və orta dərəcəli mədə-bağırsaq
pozğunluqları olub. Ağır hipoglikemiya halları müşahidə edilməyib.
Bu Terapiya Gələcəkdə Nəyə Çevrilə Bilər?
Mazdutidenin istifadəsi yalnız qlükoza nəzarəti
ilə məhdudlaşmır. Davam edən klinik inkişaf proqramları onun metabolik xəstəliklər
sahəsində daha geniş potensialını araşdırmağı hədəfləyir.
Bu günə qədər mazdutide
ümumilikdə 7 Faz 3 klinik tədqiqatda qiymətləndirilib. Onlardan ilk 5-i əsas
sonlanma nöqtələrinə uğurla çatıb, hazırda isə iki Faz 3 tədqiqat davam edir:
- GLORY-3 – artıq çəkili və ya piylənməsi
olan yetkinlərdə mazdutide ilə semaglutide müqayisəsi;
- GLORY-OSA – piylənmə və obstruktiv
yuxu apnesi (OSA) olan pasiyentlərdə mazdutidenin qiymətləndirilməsi.
Bu tədqiqatlar mazdutidenin uzunmüddətli
metabolik xəstəliklərin idarə olunmasındakı rolunu daha dəqiq müəyyən etməyi məqsəd
qoyur.
Təsdiqlənmiş Göstərişlər
Mazdutide böyüklər üçün
aşağıdakı göstərişlər üzrə təsdiqlənib:
- Uzunmüddətli çəki nəzarəti
- Tip 2 diabetdə qlükoza nəzarəti
Bu təsdiqlər daha fərdiləşdirilmiş və effektiv
metabolik müalicə yanaşmalarına doğru mühüm addım hesab olunur.
Elmi Tanınma və İnkişaf
İki Faz 3 klinik tədqiqatın nəticələri dünyanın
ən nüfuzlu elmi jurnallarından biri olan Nature jurnalında ardıcıl olaraq dərc
olunub. Daha əvvəl isə mazdutide üzrə klinik məlumatlar The
New England Journal of Medicine (NEJM) jurnalında yayımlanıb.
Bununla da mazdutide həm Nature, həm
də NEJM-də dərc olunmuş yeganə GLP-1 əsaslı terapiya statusunu qazanaraq elmi əhəmiyyətini
və innovativ xarakterini bir daha təsdiqləyib.
Şirkət Haqqında
Mazdutide Innovent Biologics, Inc. şirkətinə məxsusdur.
Preparatın inkişafı və kommersiyalaşdırılması Innovent ilə Eli Lilly and
Company arasında bağlanmış eksklüziv lisenziya müqaviləsi çərçivəsində həyata
keçirilir.
Vacib Qeyd
Innovent təsdiqlənməmiş dərmanların və ya göstərişlərin
istifadəsini tövsiyə etmir.
Mənbə: PR Newswire – TwoPhase 3 Clinical Results of Mazdutide (GLP-1/GCG Dual Receptor Agonist)Published Back-to-Back in Nature